Kişisel görüşler, düşünceler ve deneyimler.. Her şeyin dönüştüğü bir çağda söyleyecek bir şeyim var.
Afrika’dan Çıkış Bir Irkın Değil, İnsanlığın Yolculuğuydu Afrika’nın Dünya medeniyetine hiçbir katkısı olmadığı görüşü, artık tarihin tozlu raflarında kalan politik bir önyargıdan ibaret. İnsanlığın kaderini etkileyen olayların çıkış noktasının Afrika olduğunu nesnel tarih ve bilim de destekliyor. Bir zamanlar, Afrika’nın Dünya tarihinde bir yeri olmadığını savunan Hegel’in tam tersine, bu kadim toprakların insanlık tarihindeki önemi … Devamını oku
İklim Krizinin Tetikleyebileceği Bilimsel Felaket Senaryoları Dünyamız, her geçen gün yeni bir fırtına, sel veya orman yangınıyla sarsılıyor. Listeye yanardağ patlamaları, tsunamiler ve depremler gibi daha yıkıcı doğa olaylarını da eklemek mümkün. İklim krizi denince, bu felaketlerin dışında farklı senaryoları pek aklımıza getirmiyoruz. Oysa krizi önlemek adına yaptığımız her müdahalenin, bizi bilmediğimiz bir felaketin eşiğine … Devamını oku
Dünyanın çehresini, geri dönüşü olmayacak şekilde, olumsuz anlamda hızla değiştiriyoruz. İklim krizinin bir zamanlar verilerle anlattığı hikâyeyi, susuzluk ve kuraklığı her geçen gün daha derinden hissederek artık çok daha iyi anlıyoruz. İklim krizini yönetmekte başarısız olduğumuz kesin. Bu, artık geleceğe dair soyut bir korku olmaktan çıktı. Bunu günlük hayatımızın somut bir parçası haline gelen aşırı hava olayları … Devamını oku
Edgar Allan Poe’dan Einsten’a, Proust’tan Nolan’a Ölüm Sonrası Yaşam Arayışımızın Hikayesi “Hayatı ölümden ayıran sınır belli belirsizdir. Birinin nerede bittiği diğerinin nerede başladığını kim bilebilir?“ Bu sözler, Edgar Allan Poe’nın bir katalepsi hastasının korkularını anlatan ‘Diri Diri Gömülmek’ öyküsüne ait. Bu öyküsünde Poe, insanın bütün yaşam fonksiyonlarının durduğu ama hayatın askıda kaldığı geçici bir duraklamada … Devamını oku
Teknolojik yenilikler birbirini kovaladıkça, insanın hayal gücünün sınırları da bir o kadar genişliyor. Yaşadığımız çağda, dünün “imkânsız” kabul edilen fenomenlerinin varlığını artık daha net hissedebiliyoruz. Düşünce üretmekte bir sıkıntı çekmiyoruz. Asıl mesele, zihnimizdeki bu düşünce selini basit ve hızlı bir şekilde somutlaştırıp aktarabilmekte yatıyor. Bu düşünce, son zamanlarda beni her zamankinden daha fazla meşgul ediyordu. … Devamını oku
Tarih, genellikle savaşların, bilimsel keşiflerin ve siyasi dehaların hikayeleriyle yazılır. Albert Einstein’ın görelilik teorisi, Winston Churchill’in II. Dünya Savaşı’ndaki liderliği veya Fatih Sultan Mehmet’in İstanbul’u fethi… Bunlar, dünyayı yeniden şekillendiren “büyük insanların” eserleridir. Ancak ne bir diploma ne de bir ünvan gerektiren, sadece üstün yetenek ve oyun zekasıyla inşa edilen bir tarih daha var: ayaklarıyla … Devamını oku
Spor branşları arasında en kitlesel ve popüler olan futbol, siyasi ve sosyal tüm olgularda merkezi bir rol oynar. Futbol, farklı kültürleri birbirine yaklaştırır, toplumun psikolojisini yansıtır ve insanlara güçlü bir kimlik kazandırır. Futbolun politika ile olan bu ayrılmaz bağı, siyasi ihtilaflardan cinsiyet ayrımcılığına, ülkelerin kredi skorunu yükseltmekten bağımsızlık ateşini yakmaya kadar birçok alanda tartışılmaz derecede … Devamını oku
Bazı filmler zamanda adeta kristalleşir. “Baba (Godfather)” gibi kült filmler geçmişin unutulmaz bir anıtı olarak anılarımızdan kolay kolay silinmez. Onlar, kendi dönemlerinde zirveye ulaşıp o haliyle zamanda donar. Bazı filmlerin ise bir doğum tarihi vardır ve zamanla evrilir. Zamanla öyle bir bütünleşirler ki, kuşaklar geçse de yaşamaya devam eder. Mesela, ülkemizde “Görevimiz Tehlike“ adıyla bilinen … Devamını oku
Üretilen teknolojilerin her zaman felsefi bir derinliği olmuştur. Teknoloji, insanlık tarihi boyunca sadece sorunlara farklı çözümler üretmez. Evrene ve kendimize dair algılarımızın da kökten değişmesine sebep olur. Örneğin teleskobun keşfi, dünyanın evrenin merkezi olmadığı gerçeğini gözler önüne serdiğinde felsefi ve dini inançlarımız sarsıldı. Bugün de günümüzün hızla gelişen teknolojileri benzer bir dönüşüm potansiyeli taşıyorlar. Bu … Devamını oku
Duyularımızla algıladığımız nesnel gerçekliğe, inanç ve değerlerimizle anlamlar yükleriz. Deneyimlediğimiz dünya, aslında içimizdeki manevi filtremizden geçirdiğimiz inançların ve yorumların yansımasıdır. Örneğin domuz eti bir inanca göre haramken, bir başka inanca mensup birisi için gayet besleyici bir protein kaynağıdır. Siyah, kimi inançlarda yası temsil ederken, aynı duygunun bir başka dindeki simgesi beyazdır. Sonuçta dış dünyada temsili … Devamını oku
“Kötü bir kitap yazdım ve kendimi kuzu kadar lekesiz hissediyorum” Herman Melville, Nathaniel Hawthorne’ a mektubundan; 17 Kasım 1851 İnançlarımız, doğayı algılayışımızda merkezi bir rol oynar. Çevremizdeki nesnelere anlam yüklerken, dinlediğimiz hikâyeleri yorumlarken, zihnimiz onları kaçınılmaz olarak inancımızın süzgecinden geçirir. Bu durum, gerçekliği kendi imgelerimizle örtüşecek şekilde bükmemize yol açar. Örneğin Herman Melville’in Moby Dick … Devamını oku
“Bütün bileşik şeyler çürümeye mahkûmdur. Ciddiyetle çabalayın.” Buddha Tarihi gerçek ile efsaneyi birbirinden ayırmak gerekir. Her din, mucizeleri temel alsa da özünde gerçek bir kişi ve yaşanmışlıklar etrafında oluşur. Ancak efsanelerin arkasındaki gerçeğe ulaşmak zordur. Bir altın madeninin içinde çamur ve sudan başka birşey olmasa da gerçek o çamurun altındadır. Ona ulaşmanın zor olması, bu … Devamını oku
Bu haftaki yazım Budizm üzerine olacaktı. Uzun zamandır Doğu maneviyatı üzerine yazmayı istiyordum. Hazırlıklarımı buna göre tamamladım ve Gotama Buddha‘yı anlatan bir giriş yazmaya başladım. Ancak girizgahı yaparken klavyem beni bambaşka bir yöne sürükledi. Tuşlara bastıkça yazının mucizelerle dolu bir hikayeye büründüğünü gördüm. Aslında inançlarımızı ve tarihi algılayışımızı derinden etkileyen temel bir soruya cevap aramadan, … Devamını oku
Hayat, hepimiz için sevinçler, hüzünler, kayıplar ve mücadelelerden oluşan bir döngü içinde yaşanır. Bu kısa ömrün içinde edindiğimiz her tecrübe, kişisel bilincimizi şekillendirir. Ancak bu, tek başına bize ait bir bilinç değildir. Yaşadığımız coğrafyanın ve atalarımızın bize bıraktığı ortak hafızanın bir devamıdır. Yarattığımız öznel bilinç, mensubu olduğumuz milletin ortak ruhunu ve tarihini zenginleştiren bireysel bir … Devamını oku
Geliştirdiğimiz teknolojiler sadece konforumuzu artırmıyor, bizi nasıl bir geleceğin beklediğini gösteren ipuçlarını da veriyor. Geleceği belirginleştirmek, bu ipuçlarının geldiği kökleri daha iyi kavrayabilmemize bağlı. İşin doğrusu, kırılma anları yaşadığımız bu zamanları anlamak, insanlık tarihinin bir muhasebesini yapmadan başarabileceğimiz bir şey değil. Gerçekten de olağanüstü bir dönemden geçiyoruz. Bugün ulaştığımız son teknolojiler, insanlığın bilinmezliklerle dolu zamanlarda … Devamını oku