Kişisel görüşler, düşünceler ve deneyimler.. Her şeyin dönüştüğü bir çağda söyleyecek bir şeyim var.
Sesin Cinsiyeti, Kimliği ve Anlamı Son yıllarda teknolojide kadın sesi neden daha çok kullanılıyor? Yapay zekâ asistanlarında, navigasyon cihazlarında yönlendirici seslerin neredeyse tamamı kadınlara ait. Bunu sadece teknolojiyle de sınırlamak yanlış olur. Belgesellerde, hikaye anlatıcılığında, eğitimde hatta finans sektöründe kadın sesini daha çok duymaya başladık. Bunu sadece bir pazarlama taktiği olarak göremeyiz. O halde neden … Devamını oku
Fikrini Değil, İnsanlığını Kanıtlamak Son zamanlarda içerik üreticilerinin canını çok sıkan bir şüphe var. Ne yazarsanız yazın, ne anlatırsanız anlatın, ‘Bunu kesin yapay zekâya yazdırdın.’ diye yaftalanmak… İçerik dünyası buna ‘Sahicilik Krizi’ veya kısaca ‘Yapay Zekâ Şüphesi’ diyor. İçerik üreticileri olarak bugün adeta görünmez bir sansürün gölgesinde üretim yapıyoruz. Bugün Türkiye’de televizyonlarda bazı kelimeleri kullanmanın … Devamını oku
Atomların Dansı, Kusurların Zarafeti Teknolojinin hızlı gelişmesi malzeme biliminin de hızla gelişmesine neden oluyor. Kuantum dünyadaki gelişmelerle artık maddenin daha derinlerine inebiliyoruz. Atomların sıralanışını değiştirdikçe yeni malzemeler elde ediyoruz. Bu bize şunu söylüyor: Hiçbir şey göründüğü gibi değildir. Üzerine yazdığımız kağıt, su içtiğimiz cam bardak bir zamanlar ağaç ve kumdu. Yemek yediğimiz çatal ve kaşık, … Devamını oku
Kömür Yakıcılığından Kâmil İnsana Çağlar boyunca insanlık, altının büyüsünün peşinden koştu. Yeryüzünde ondan daha nadir, hatta daha değerli madenler olsa da, hiçbiri altın kadar çekici olmadı. 18. yüzyılda modern kimya, bu hayalin laboratuvarda gerçekleşemeyeceğini söyledi. Ama tarihin derinliklerinde, gerçeğin çok daha farklı bir boyutu olduğunu anlatan hikayeler saklı. Çoğumuz simyayı ya bir büyücülük ya da … Devamını oku
Karanlığın Çağrısı ve Varlığın Yenilenmesi Her gece yaptığımız en sıradan eylem, insanlık tarihinin en karmaşık dönüşümlerinden birini saklıyor. Teslim olduğumuz bu karanlık, aslında en üretken saatlerimize karşılık gelir. Neden Uyuruz? Uyku, canlılığın en savunmasız ama en üretken halidir. İnsan, ömrünün üçte birini “hiçbir şey yapmayarak” geçirmek üzere programlanmıştır. Bu bir hata değil, bir sistem güncellemesidir. … Devamını oku
Giyim: Üzerimizden Çıkarmadığımız Kimliğimiz Bir takım elbisenin anlattığını, bir incir yaprağı ve bir ayı postu da en az onun kadar iyi anlatır. İnsanın kendini örtmeye başladığı ilk andan itibaren giyim, aslında türümüzün hikayesini özetler. Giyim, tarihin en kompakt halidir. Bir kültürün özetini, bir çağın teknolojisini ve dönemin ahlak anlayışını her gün üzerimizde taşırız. Dönemin ruhu, … Devamını oku
Ritüeller: Hafızamızdaki Arşiv Etiketleri Boğa güreşleri doğanın işleyişinin bir temsili gibidir. Ve çoğu insan bu ritüelin maskülen bir ağırlığı olduğunu söyler. Ama gerçekten öyle mi? Matadorun zarif pelerin hamleleri, doğadaki dişil gücün katı erilliği cezbeden titreşimleri değil midir? Sürekli yeni düzenler yaratan bir kaosun içindeyiz. Dünyayı yıkıp yeniden kurmadığımız bir an yok. Her eski düzeni hikâyeleştiriyor, bir ritüelle … Devamını oku
Kaos: Doğanın Teknolojisi Paralimpik oyunlar, biyolojimize dair bildiğimiz sınırların bir efsaneden ibaret olduğunu anlatıyor. Zihnimizin sınırlarının ötesinde bambaşka bir dünya olduğunu ve oraya uzanabileceğimizi fark ediyoruz. Paralimpikteki gelişmeler, doğada henüz açığa çıkaramadığımız muazzam bir potansiyelin üzerinde oturduğumuza işaret ediyor. Bir uzvumuzu kaybettiğimizde bütünlüğümüz bozulur. Oysa kullanamadığımız bu potansiyel bizi zaten eksik bırakıyor. O potansiyele tek … Devamını oku
Yalnızlık: İnsanı Çevreleyen Koza Teknoloji geliştikçe insan daha mı çok yalnızlaşıyor yoksa insan her zaman yalnız mıdır? Tarihçi Jill Lepore’un düşüncelerinde yol aldığımızda karşımıza şöyle bir manzara çıkar: Yeni bir teknoloji insanı önce yalnızlaştırır. Ardından bu yalnızlığın içinden yepyeni bir sosyal ve ekonomik mimari doğar. Bu, bir “koza” evresidir. İnsan her yeni teknolojiyle birlikte yeni … Devamını oku
İnsan, Bilim ve Hikâye Anlatıcılığı İnsan her zaman yaratılışını merak etmiştir. Bilimin sınırına dayandığında, yolculuğuna hikayelerle devam eder. Kavrayamadığı dünyaya hikayelerden bir köprü kurar, yeni anlamlar yaratır. Neredeyse tüm inançlarda insan için bir yaşam alanı açma mücadelesine rastlarız. Kimi inançta insan cennetten kovulur, kimi inançta tanrılar devlerle savaşır. Bilimin mayasında hayaller var. Onlar, ruhumuzu besleyen, … Devamını oku
Oyun Hamlesi: Hayat Bir Simülasyon mu? Hayat, onu oyun olarak görebilenler için ilginçtir. Yaptığımız en basit günlük işler, diğer insanları ve sonucunda kurumları bir eyleme sürükler. Sabah uyandığımızda içeceğimiz çay ya da kahve önemsiz gibi görünebilir. Oysa yaptığımız “tercih”, küresel bir lojistik ağını harekete geçirir. Bir Brezilyalı çiftçinin hangi kahve çekirdeğini ekeceğini belirler. Ve nihayetinde iklimin … Devamını oku
Titanik’i Anlatmanın Basit Bir Yolu Var mı? 14-15 Nisan 1912’de, 114 yıl önce dünya, tarihin en sarsıcı deniz facialarından birine şahit oldu. RMS Titanik, ilk yolculuğunda Newfoundland’in yaklaşık 600 kilometre açığında bir buzdağına çarparak battı. Bu trajedide 1500’den fazla insan öldü. Titanik faciası aradan geçen bir asra rağmen unutulmadı. Yarattığı travmayı sadece kayıpların sayısıyla açıklayamayız. … Devamını oku
Her üç lokmamızdan birinde, beynimizin evriminde ve hatta karanlığı delen ışığımızda arıların izi var Küçük Canlıların Yaşama Büyük Katkısı Bir çiçek bahçesinin neden rengarenk olduğunu hiç düşündünüz mü? Arılardır o renklerin asıl sorumlusu. Sadece dışarıdaki bahçelerden de bahsetmiyorum. Şehir hayatının betonları arasında boğulurken nefes almak için hayallerimizde yarattığımız rengarenk dünyanın da mimarlarıdır onlar. Arılar doğayı … Devamını oku
Eğer bir gün gökyüzünden bir el uzanırsa, onlara sunacağınız o ‘tek ve biricik’ şey ne olurdu? Biz Yalnızlığımızı Gidermek İstiyoruz. Peki ya Uzaylılar? 1977 yılında, iki Voyager uzay aracını da bir daha eve geri dönmemek üzere evrene gönderdik. Bu sondalar, birgün uzaylılarla karşılaşma ihtimaline karşı medeniyetimizi anlatan kısa bir özetimizi taşıyor. 100’den fazla fotoğraf, 90 … Devamını oku
This is the English version of the article originally published on this site on June 15, 2025 The technologies we develop not only increase our comfort but also offer clues about the future that awaits us. Making the future more tangible depends on better understanding the roots from which these clues emerge. To be honest, … Devamını oku